۴ آذر ۱۳۹۲ موضوع: اخبار حوزه دین و اندیشه


به گزارش پارک علم و فناوری قم به نقل از مهر، تلاش برای داشتن یک زندگی دور از تنش و پرخاش و مشکلات رفتاری، موجب آسایش روح و سلامت خانواده است. همه افراد در خصلتهای اخلاقی و شیوه رفتار، یکسان نیستند. این تفاوت در برخی از موارد بروز می کند و مایه اختلاف می شود، اختلافی که البته قابل اجتناب است.


بعضی با دیگران، چه در محیط خانه و محل کار، یا در محله و منطقه سکونت،با دیگران ناسازگار هستند. ناسازگاری با دیگران، نشانه نوعی غرور و خود خواهی و خودبرتربینی نسبت به مردم است و نتیجه آن هم تنها ماندن و انزواست. از سوی دیگر،بی طاقتی در مقابل حالات و رفتار دشوار و ناهنجار دیگران نیز،ریشه در کم ظرفیتی دارد و به تشدید این تعارض و ناسازگاری می انجامد.


اگر در دستورهای دینی ما به “حسن خلق” تاکید شده است یکی از مصداق های بارز آن”مدارا” ست. به قول حافظ “آسایش دو گیتی تفسیر این دو حرف است؛ با دوستان مروت،با دشمنان مدارا”


“مدارا”یک تکلیف اخلاقی در اسلام است. از رسول خدا(ص) روایت است؛ همان گونه که پروردگارم مرا به انجام واجبات فرمان داده است به مدارا با مردم دستور داده است. در حدیث دیگری چنین آمده که جبرئیل به محضر رسول خدا(ص) آمد و از سوی خدا چنین پیام آورد که ای محمد!پروردگارت سلام می رساند و به تو می گوید؛ با بندگان من مدارا کن. نیز در حدیث است از پیامبر(ص) که فرمود؛ نیمی از ایمان مدارای با مردم است و نیمی از زندگی رفق و ملاطفت با آنان است.


حتی خارج از قلمرو دین و آیین هم،آنان که خواستار یک زندگی دلنشین و پسندیده باشند،در سایه همزیستی مسالمت آمیز و رفق و نرمش با دیگران و رفتار شایسته،بهتر به این خواسته می رسند،تا در سایه خشونت و بر خورد ناسازگارانه و بهانه جویانه و عیب گیرانه و خودپسندانه.


سعه صدر و ظرفیت برای تحمل دیگران، لازمه دست یافتن به یک زندگی خوب است. در مواردی که اختلاف سلیقه و دیدگاه، یا تفاوت در مشی و رفتار و روش وجود دارد، باز هم با و سعت نظر و “مدارا” می توان مانع بروز مشکلات شد.


تعیین مرزهای دقیق در مباحث اخلاقی و مسایل فرهنگی مهم است.ما به همان اندازه که مدارا و حسن خلق و حلم و معاشرت شایسته ماموریم، به تولی و تبرّی و مرزبندی مکتبی در دوستی ها و دشمنی ها و صف آرایی در برابر دشمن و مقاومت بر سر “مواضع”و بی تفاوت نبودن در مقابل بدیها و بدان موظف هستیم.و این دو مساله از هم جداست و هر کدام جای خاص خود را دارد.


درست است که در مسایل اعتقادی نباید کوتاه آمد و ارزشها را نباید فروخت و با دشمنان فکری و مرامی نباید کنارآمد، اما معاشرت با مردم موضوع دیگری است. حتی در ارتباط با دشمن هم بحث”مدارا” تاکید شده است، چرا که گاهی سبب جذب آنان می شود، بی آنکه از مبانی و اصول خویش دست بر داریم.


حضرت امیر(ع) می فرماید؛ با مردم آن گونه مخالطت و معاشرت داشته باشید که اگر مردید با رفتاری که داشته اید بر شما گریه کنند و اگر زیستید، بر شما دلسوزی و شفقت کنند”. این، نه به معنای بی تفاوتی در مقابل حق و باطل و صلاح و فساد، یا زیر پا نهادن ارزش های مکتبی و نادیده گرفتن اصول و مبانی است،بلکه سلوک شایسته و حسن خلق  و اخلاق نیک و جاذبه رفتاری است، که حتی بیگانه را هم جذب می کند.


از امام صادق(ع)در تفسیرآیه”و قولو للناس حسنا”با مردم نیکو سخن بگویید”نقل شده که فرمود؛”… رفتار با مومنان همراه با چهره گشاده باشد و با مخالفان بر اساس مدارا باشد، تا آنان را هم به ایمان و خط فکری خویش جذب کنید، چرا که خیلی با کمترین از اینها می توان شر آنان را از خود و از برادران ایمانی باز داشت.


 

مطالب مرتبط :
  1. جایگاه مدارا و تولّی وتبرّی در اسلام/ مدارا با مردم نصف ایمان است
  2. اهمیت نیت از منظر دینی/ انسانها در قیامت طبق نیتشان برانگیخته می شوند
  3. عواقب آزار مردم از منظر اسلام/ آزار دهنده مومنین مورد لعنت خداست
  4. حکومت دینی وابسته به معرفت حقیقی مردم است/ جواب امام صادق(ع) به دعوتنامه ابومسلم
  5. صبر و شکیبایی از منظر دینی/ عالی ترین صبر چیست

پارک علم و فناوری قم

zohur