۱۳ خرداد ۱۳۹۲ موضوع: اخبار حوزه دین و اندیشه


به گزارش پارک علم و فناوری قم به نقل از مهر، شایعه با شیوه های گوناگون و با ابزارهای مختلف در جامعه گسترش می یابد. یکی از راههای تسری شایعه مطبوعات است. در مورد رواج شایعه از طریق مطبوعات ممکن است یک سردبیر، حافظه عمومی مردم را ضعیف تصور نموده و یا در تحقیق درباره درستی و نادرستی خبر کوتاهی کند. به عنوان نمونه در فضای کنونی کشور می توان به شایعه سازی انتخاباتی برخی رسانه ها اشاره کرد.


خصلت شایعه این است که کمتر کسی به فکر انطباق اخبار واقعی با شایعات می افتد، ولی بسیاری از شایعات بدلیل برجسته نمایی هایی که در آنها انجام می گیرد دقیقا با فرمول شایعه وفق دارد.


“گزارشهای انتخابی خاص” هم که در اخبار معمولی مطرح می شوند، گهگاه مبدل به نمونه هایی از شایعه می شوند. گزارش چاپ شده می تواند فی الواقع حقیقت را مطرح کند، اما نمی تواند حق مطلب را ادا کند و غالبا قادر نیست حقیقتی متعادل یا متوازن را متجلی سازد. به همین دلیل، نتیجه اجتناب ناپذیر چیزی جز “تصویر تحریف شده” نخواهد بود و بعدا زمانی که خواننده، مطلب را به یاد می آورد یا دوباره برای دیگران تعریف می کند، احتمالا آن را در همان جهت انحراف اولیه و القا شده برجسته خواهد نمود.


البته مطبوعات و رسانه ها ابزاری خوب برای تنویر افکار عمومی می باشند و وجود رسانه های فعال و تاثیرگذار در هر کشوری بیانگر توسعه و پویایی آن جامعه است. اما از سوی دیگر یکی از واقعیت های انکارناپذیر رسانه ها در عصر حاضر ایجاد بحران و بحران سازی است که از طریق شایعه و انتشار اطلاعات و اخبار کذب و نادرست افکار عمومی را تحت تأثیر قرار می دهد.


وجود شایعات زیاد در رسانه ها بیشتر در جهت هتک حیثیت، ترویج انحرافات و به راه انداختن جنگ روانی است. شایعه پراکنی چه به صورت داخلی و خارجی امنیت روانی و ذهنی جامعه را نشانه می رود. شایعات در رسانه ها برای تخریب افکار عمومی با روش های غیر مستقیم دنبال می شود. این امر منجر به ایجاد بحران های ذهنی، عمومی و ملی می شود.


شایعه پراکنی از طریق رسانه های داخلی و خارجی در یک جامعه منجربه این می شود که افکار عمومی نسبت به یک مسئله و موضوع نگران و حساس شود و این پریشانی می تواند مربوط به مسائل مختلف سیاسی، اقتصادی و اجتماعی داخلی و خارجی باشد.


همچنین شایعه یکی از ابزارهای جنگ نرم رسانه ای است. جنگ رسانه ای از طریق شایعه جزء جنگ های نوظهور است که در شرایط به ظاهر آرام و به صورت غیر رسمی انجام می شود. در جنگ رسانه ای از روشها و تاکتیکهای مختلفی متناسب با شرایط و جغرافیای عمومی (جغرافیای جنگ روانی) استفاده می شود و بعضاً با بمباران اطلاعات و یا ارائه اطلاعات نادرست و یا مشابه سازی و… گروه هدف را مجبور می کنند تا منافع مهاجم را بر منافع ملی ترجیح دهند.


یکی از شیوه های جنگ روانی در ایجاد و یا تشدید شایعه، “انگاره سازی” است. در واقع اطلاعات و اخبار شایعه ساز می تواند در شکل گیری انگاره سازی با تأثیر بلند مدت بر افکار عمومی اثر گذارد. در واقع رسانه ها با همین تأثیرات بلند مدت می توانند در جهت منافع و مصالح سیاسی و اجتماعی خود راهبردها و راهکارهایی را برنامه ریزی و اجرا کنند.  هدف جنگ رسانه ای تغییر در رفتار مردم است تا بدینوسیله اراده مورد نظر بر گروه هدف تحمیل شود و اولین هدف مردم هستند چرا که مردم در خط اول قرار دارند

مطالب مرتبط :
  1. ماهیت و اهمیت افکار عمومی در جهان امروز
  2. «حقوق مخاطب در برابر رسانه‌های جمعی ایران، انگلیس و آمریکا» منتشر شد
  3. شماره جدید دوفصل‌نامه مطالعات میان‌رشته‌ای «رسانه و فرهنگ»
  4. گامی موثر در راستای تحقق نوآوری در علوم انسانی و کاربردی سازی یافته های علوم انسانی رقم خورد؛تفاهم نامه مرکز رشد علوم انسانی و مرکز پژوهش های اسلامی صدا و سیما به امضا رسید
  5. چرا و چگونه شایعه رواج می یابد/ شایعات در بستر"ابهام" شکل می گیرند

پارک علم و فناوری قم

zohur