۴ خرداد ۱۳۹۲ موضوع: اخبار حوزه دین و اندیشه


به گزارش پارک علم و فناوری قم به نقل از مهر، احتمالا نخستین پرسشی که در بدو تولد ما به این جهان از والدینمان شده این بوده که فرزندتان دختر است یا پسر؟ از لحظه تولد به بعد، جنسیت یکی از جنبه های اصلی هویت و شخصیت انسان هاست. به این مسئله باید توجه داشته باشیم که انتظارات مختلف از بچه های دختر و پسر، چگونه فرصت های رشد استعدادهای شخصی آنان را محدود می کند. در جوامع و نسل های مختلف، تفاوت های روشنی در رفتار زنان و مردان وجود دارد. بعضی امور  وظایف و گرایش ها معمولا خاص زنان است و برخی مخصوص مردان.


نقش جنسیت، مجموعه ای از رفتار و اعمالی است که معمولا به وسیله یک جنس انجام می شود. با توجه به اینکه منشا تفاوت های رفتاری، تفاوت های جسمی زنان و مردان است، این سوال مطرح می شود که تفاوت رفتاری زن و مرد تا چه حد آموختنی و تا چه اندازه وابسته به وراثت است؟


نهضت های حمایت از زنان همواره نشان داده اند که علت اصلی گرفتاری زنان و مردان، بیشتر سنت ها، تردیدها و تبعیض ها بوده تا واقعیت های زیستی. در واقع، خواست “نهضت های زن مدارانه” همواره تجدیدنظر در حوزه های کاری زنان و مردان بوده و اینکه باید آگاهانه ترعمل کرد و دختر و پسر و زن و مرد را نباید مجبور به انجام رفتارهای ثابت و از پیش تعیین شده کرد.


تا آنجا که امکان دارد، می بایستی میزان تاثیرپذیری رفتارهای جنسی از وراثت و یادگیری و سنت ها را به خوبی درک کرد. آگاهی از این مسئله نه تنها بر آنچه به خاطر آن تشویق می شوند، تاثیر دارد بلکه به نحوه اتخاذ تصمیم، احساس غرورشان نسبت به جنسیت خود و نوع تصمیم گیری هایشان مربوط می شود.


تاثیرات اجتماعی


هیچ کس نمی تواند در رفتار دختران و پسران تازه متولد شده، تفاوت خاصی را مشاهده کند، ولی به مرور دختران و پسران بزرگتر می شوند، به طور روزافزون تفاوت های رفتاری خاص بین این دو جنس آشکارتر می شود.


چه عاملی باعث می شود که بیشتر دختران و پسران رفتارهای ویژه جنس خود را بروز دهند؟ آیا والدین و دیگر بزرگسالان، آنها را تشویق کرده و به آنها می آموزند که بر طبق معیارهای خاص که نشانگر رفتار شناخته شده جنس آنهاست، رفتار کنند؟ آیا ما برای شبیه کردن رفتار آنان با الگوهای پذیرفته شده اجتماعی،تلاش ویژه ای می کنیم؟


در سال های اخیر، تاکید زیادی بر تاثیرات اجتماعی و روشن شدن نقش آن در رفتار کودکان شده است. بر اساس این تحقیقات کودکان می آموزند که دختران یا پسرانی نمونه و شاخص باشند. در یک مطالعه تحقیقی، مشاهده شیوه صحبت بزرگسالان و نوع بازی آنها با دخترانشان را ثبت کرد.بعد، به دختر بچه ها لباس پسرانه پوشاند و مشاهده کردند که رفتار و نحوه صحبت بزرگسالان تغییر کرده است. به بیانی دیگر، رفتار بزرگسالان با بچه ها با توجه به جنسیت آنها متفاوت خواهد بود.


در مطالعه مورد بحث، بر تاثیر یادگیری اجتماعی و اهمیت آن تاکید شده بود. آنچه در این مطالعه مشاهده شده، فقط موضوعی جزئی و بخشی کوچک از زندگی یک کودک بود. تصور کنیم اگر کودک در طول سالها چنین چیزهایی را بار ها تجربه و مشاهده کند، چه تاثیری بر روحیه و رفتار او خواهد گذاشت. شکی نیست که تاثیرات اجتماعی،نقش بسیار تعیین کننده ای دارند.البته تاثیرات اجتماعی تمام مسئله را تشکیل نمی دهند.در سالهای اخیر،بیشتر والدین برابری زنان و مردان را پذیرفته و سعی کرده اند بچه های خود را با عقیده بی طرفی نسبت به دو جنسیت، پرورش دهند.


یافته های تحقیقات


تحقیقات روان شناسی رشد بر وجود تفاوت های ویژه بین دو جنس تاکید می کند که پایه و اساسی زیست شناختی دارند. مثلا دختران زودتر از پسران حرف می زنند. مشکلات گویایی و تکلم در پسران پیشرفت بیشتری دارد. بعضی از محققان، از تفاوت های اساسی بین مغز افراد مونث و مذکر خبر داده اند.این تفاوت ها،مسبب تفاوت های مهارتی در دوجنس می شود؛مثلا برای دختران مهارت های کلامی و برای پسران ریاضیات تجسمی.


در نتیجه جنسیت ما بخشی از شخصیت و هویت ماست. نه فقط به شکل ظاهری مان بلکه به خاطر نقش ها و رفتارهای سنتی آمیخته با جنسیت ما. وقتی نقش جنسی ما همراه با تکامل اندام و جسم ما شروع می شود،فرهنگ و آداب و رسوم هم برآن اثر گذاشته و آن را دچار تغییر و تحول می کند.


ما در صورتی می توانیم از شکل گیری قالبی شخصت فرزندانمان جلوگیری کنیم که بپذیریم هر یک ازآنها شخصیت هایی جدا و منحصر به فرد دارند و هرگز نمی توانند مانند هم باشند، وقتی بتوانیم این کار را انجام دهیم، در واقع به آنها کمک کرده ایم تا تصویر ویژه استعدادها و توانایی های خود را بپذیرند. در صورت نیاز،با مانع جنسیت گرایی مقابله کنند و هدفشان به فعلیت رساندن توانایی های بالقوه خویش باشد. موفقیت در رسیدن به این هدف، ضامن رشد خود آگاهی سالم در آنان است.

مطالب مرتبط :
  1. مشکلات در زندگی زناشویی غیرقابل اجتناب است/ تفاوت زوج های موفق و ناموفق

پارک علم و فناوری قم

zohur