۵ خرداد ۱۳۹۲ موضوع: اخبار حوزه دین و اندیشه


به گزارش پارک علم و فناوری قم به نقل از مهر، بدون شک هر کسی شیوه خاصی برای تربیت فرزندان خود دارد که در واقع بازتاب شخصیت اوست. این شیوه ها از تمام عواملی که افراد را منحصر به فرد کرده اند،تاثیر می پذیرند. عواملی مانند نوع تربیت، شخصیت و ارزشهایی که به آن پایبندیم. هر یک از این عوامل، به تناسب نقش تربیتی ما برای فرزندانمان، بر دیدگاه ما اثر می گذارد و رفتارمان را در برابر بچه ها و انتظاراتمان از آنها را تحت تاثیر قرار می دهد.


روش ما در تربیت فرزند، اثر مستقیمی بر عزت نفس فرزندانمان دارد، زیرا نوع ارتباط روزمره ما با آنها را تعیین می کند. بیشتر کنش و واکنشهای ما در ارتباط با فرزندانمان، با توجه به تناسب ماهیت و کیفیت واکنش ما، اثر بالقوه بر عزت نفس کودکانمان دارد، چه به شکل مثبت و چه به صورت منفی.


استاندارهای ارزشی و رفتاری

ارزش های مورد تایید ما در واقع اعتقادات ما درباره خوب و بد و درست و غلط و شامل بایدها و نباید های مورد پذیرش ماست. این ارزش ها اثر مهمی بر نحوه تربیت فرزندانمان دارد، زیرا ما به طور طبیعی، کودکان خود را در جهت رفتاری مطابق با معیارهای مورد نظر خویش پرورش می دهیم. اگر تا حد امکان، نسبت به اساس ارزش های واقعی خود و چیستی آنها صادق، رک و بی رودربایستی باشیم، کاری بس مهم انجام داده ایم. اگر در ذهنمان نیز رک و صریح به آنها بپردازیم، وظیفه خود را به عنوان والدین، ساده تر و راحت ترکرده ایم، زیرا با این کارمی توانیم راهبردهای رفتاری مشخص را برای کودکانمان تنظیم کرده و به کار ببریم.


داشتن معیارهایی روشن و واضح، به دلایل بی شماری باعث آگاهی و نظارت کودکان بر رفتار شخصی خود می شود. چرا که بچه های کوچک دوست دارند که مرزهای رفتاری خاصی برایشان تعیین شود، زیرا این مسئله به آنان کمک می کند تا دنیای خود را بر اساس چیزی مشخص پی ریزی کرده و نسبت به آن، حس بگیرند. این امر باعث ایجاد حس امنیت خاطر در آنان خواهد شد.


خود را خوب بشناسیم

بخشی از خوب انجام دادن وظیفه تربیت فرزند، شناخت خویشتن خویش است. همه ما قبل از اینکه والدین فرزندان خود باشیم،افراد و اشخاص منحصر به فردی هستیم که سابقه و شخصیت ما در رفتارهایمان نسبت به کودکان اثرخاص خود دارد. این مسئله الزاما نمی تواند بد باشد، ولی در صورتی مضر است که فلسفه ما در زمینه تربیت کودک، بیشتر از تجارب کودکی خودمان سرچشمه بگیرد نه اینکه نشان دهنده تجلی اعتقادات و ارزش های شخصی ما باشد.


مثلا مادری نسبت به دختر خود سهل گیر است، زیرا والدین خودش با او بسیار سخت گیر بودند تا جایی که او با خود عهد می کند که در مورد فرزندش اینگونه نباشد. به هر حال، می توان گفت غالبا روش تربیت خود ما، تاثیری هر چند اندک در تربیت فرزندانمان دارد. اگر به عنوان والدین بچه ها،با بی طرفی به رفتارمان بنگریم متوجه می شویم که بعضی از برخوردها، رفتارها و توقعات ما در واقع بی دلیل و غیر منطقی است. این نوع برخوردها گاه نا آگاهانه می تواند ناشی از تجربیات کودکی و عصبی مزاجی ما باشد.


کنترل و انضباط

تحقیقات در زمینه رشدکودک، به وضوح نشان می دهد والدینی که در خانه اعمال قدرت می کنند، بر رفتار های بچه ها اثر خاصی دارند. روش های تربیت کودک، بر اساس نوع نظارت والدین، تجزیه و تحلیل می شود؛ کنترل های سخت گیرانه، بی بندوباری و آزادی. همچنین این تحقیقات در مورد وجوه تفاوت چگونگی تقسیم قدرت در خانواده ها نیز نکاتی را روشن ساخته اند.


در بعضی خانواده ها، یکی از والدین اغلب پدر زمام امور را در دست دارد. او، بیشتر تصمیمات را به تنهایی و غالبا بدون مشورت با دیگر اعضای خانواده اتخاذ می کند و معمولا همسر و فرزندانش امیال و خواسته های او را بدون هیچ پرسشی انجام می دهند. در چنین خانواده ای روابط معمولی بین والدین و بچه ها بر اساس قدرت است و بچه ها کارهای خود را بر اساس دستورات داده شده انجام می دهند. آنها اگر این کارها را نکنند اولین واکنشی که خواهند دید تنبیه بدنی است. حتی در دوران نوجوانی. این نوع مدیریت پدردر خانواده به شکل سنتی پدر خود را رئیس خانه می داند. تربیت در چنین خانواده هایی آثار سو ویژه ای بر رشد اخلاقی کودک می گذارد.


نوع دیگر در افراط در نظارت، مربوط به والدینی است که فرزندان خود را کمتر یا بیشتر از هم سن و سالانشان می بینند و اساسا دوست ندارند هیچ گونه اجبار و زوری را اعمال کنند، در این خانواده ها اصولا اعضای خانواده در اعمال قدرت یکسان هستند. آنها همیشه عقیده بچه ها و نظر آنها را در مورد نوع کارها می پرسند. اصل اساسی تربیت فرزند در این گونه خانواده ها این است که اگر بچه ها بخواهند کاری انجام شود، لابد کار خوبی است ومشکلی وجود ندارد. این نوع تربیت کردن را “آسان گیر” می نامند وخانواده های این چنینی بسیار نادر و کم هستند.


نوع دیگری از خانواده های آسان گیر وجود دارد که اصولا قدرت و تمایلی برای اعمال نظارت بر بچه هایشان ندارند چون فرصت های شخصی آنها برای انجام این کارکم است. این نوع آسان گیری در واقع نوعی غفلت و مسامحه است نه چیز دیگر. این روش تربیتی، معمولا روش سنجیده و عمومی نیست و علت آن گاه فقر و تنگدستی والدین است. بچه هایی که در خانواده های ثروتمند زندگی می کنند نیز به دلایل مختلف دچار همین سرنوشت می شوند.


تربیت توام با “آزاد منشی”

در میان منحنی قدرت والدین، یعنی جایی که اکثر خانواده ها در آن قسمت قرار دارند، نوعی زندگی وجود دارد که والدین به شکلی منطقی و مساوی دارای قدرت بوده و بچه ها نیز گاهی در تصمیمات خانواده مداخله می کنند.


دیگر مشخصه های این نوع زندگی عبارتند از: وجود معیارهایی روشن و درست از رفتارهای قابل قبول برای همه اعضای خانواده که نتایج مثبت و با ثباتی را به همراه می آورند؛ والدین علاقه و عاطفه خود را آشکارا به بچه ها نشان می دهند؛ در بیشتر موارد برای برقراری انضباط از تشویق و استدلال استفاده می شود،نه انتقاد و تنبیه؛ آمادگی والدین برای توضیح قوانین خانه برای بچه ها و گوش دادن به حرف های فرزندانشان. اگربرای بچه هاسوالی در مورد قوانین خانه پیش آید یا اینکه احساس کنند با آنان برخورد نادرستی شده،پدر و مادر سعی می کنند تا به شکلی منطقی بچه ها را قانع کنند.


در نتیجه در چنین خانواده هایی که والدین به بچه ها اجازه بیان عقاید شان را می دهند و در مورد موضوعی که خانواده را تحت تاثیر قرار می دهد گفت و گو می کنند در واقع در حال ایجاد موقعیتی تثبیت شده و معتبر هستند و بچه ها به عنوان اعضای این تجمع دارای احترام وارزش هستند. تحقیقات انجام شده نشان می دهد تربیت کودکان با روش آزادانه برای رشد آنها منافعی واقعی در بر دارد.


در یک خانواده آزاد اندیش احترام گذاشتن به قوانین، احترام به حقوق اشخاص و بحث و تبادل نظر کافی وجود دارد. تربیت بچه ها به سبک آزادانه، باعث ایجاد ورشد عزت نفس، استقلال و توان قضاوت اخلاقی ومعنوی در بچه ها می شود.

مطالب مرتبط :
  1. اثرات تربیتی دیدن نکات مثبت فرزندان/ تشویق کودک باید ویژه باشد
  2. مناظره نشان‌دهنده منطق گفتار مناظره‌کنندگان است/ تجلی تربیت فردی در مناظره
  3. مناظره بیانگر منطق گفتار مناظره‌کنندگان است/ تجلی تربیت فردی در مناظره
  4. تاثیر تشویق بر خود آگاهی فرزندان/ چگونه فرزند خود را تشویق کنیم
  5. چگونه اعتماد به نفس و بزرگ منشی را در نوجوانان تقویت کنیم

پارک علم و فناوری قم

zohur